Ta ni Jésù pẹ̀lú òtítọ́?

Ìbéèrè yìí gún jù bí ó ṣe rí lójú. Ó ṣeé ṣe kí o ti gbọ́ orúkọ Jésù lẹ́ẹ̀mẹ́tàlélọ́gọ́rún — láti ẹnu ìyá àgbà, láti orí àwòrán fíìmù, láti ẹnu Pásítọ̀ tó ń wàásù lóòpó-òpó. Ọ̀rọ̀ kò sí pé o ti gbọ́ nípa rẹ̀; ọ̀rọ̀ wà nípa ta ni ẹni náà jẹ́ ní ti gidi.

Ojú-ìwé yìí kò ní bẹ̀rẹ̀ nípa pé o ti yan ẹsẹ̀ rẹ. Yóò gbé Jésù síwájú rẹ gẹ́gẹ́ bí àṣà Kristẹni ṣe gbé e síwájú — ènìyàn ìtàn tí ó gbé, tí ó kọ́ni, tí ó kú, àti — gẹ́gẹ́ bí ìwé àkọsílẹ̀ àkọ́kọ́ ti sọ — tí wọ́n rí láàyè lẹ́yìn náà. Nígbà náà yóò tó pe ìpèníjà tí ènìyàn náà fi sí ọ̀dọ̀ rẹ.

Àwọn ọ̀rọ̀ díẹ̀ kọ́kọ́

• Jésù tí Násárétì jẹ́ olùkọ́ ẹ̀sìn Júù tí ó gbé ní Palẹ́sítáìnì ní ọ̀rúndún kìíní. Ohun tí àwọn Kristẹni sọ ni pé Ọlọ́run nínú ara ènìyàn ni òun pẹ̀lú. Ìjọba Róòmù pa á ní bí ọdún 30 AD pẹ̀lú ọ̀nà ìpaniyàn kan tí a ń pè ní àgbélébùú.
• Àgbélébùú jẹ́ ọ̀rọ̀ kúkúrú Kristẹni fún ìpaniyàn pàtó yẹn — bí ìjọba Róòmù ṣe pa Jésù ní gbangba ní bí ọdún 30 AD.
• Àjíǹde jẹ́ ohun tí àwọn Kristẹni sọ pé wọ́n rí Jésù láàyè ní ọjọ́ mẹ́ta lẹ́yìn ikú rẹ̀, láti ọ̀dọ̀ ọ̀pọ̀ ẹlẹ́rìí tí a darúkọ.
• Kristi jẹ́ orúkọ-ìpín, kì í ṣe orúkọ-ìdílé. Ìtumọ̀ Giriki ti ọ̀rọ̀ Heberu Mashiakh (Mèsáyà) ni — èyí tí ó túmọ̀ sí ẹni tí a fi òróró ororò sí, ẹni tí àṣà Júù ti ń retí láti pẹ́. Àwọn Kristẹni àkọ́kọ́ máa ń lò ó gẹ́gẹ́ bí ọ̀nà àbáyọrí láti ṣàpèjúwe Jésù.
• Àwọn Ìhìnrere jẹ́ ìtàn ìwàláàyè kúkúrú mẹ́rin ti Jésù — Mátíù, Máàkù, Lúùkù, àti Jòhánù — tí àwọn ọmọlẹ́yìn rẹ̀ kọ ní àwọn ọ̀rúndún kúkúrú lẹ́yìn ikú rẹ̀.

Ìdáhùn kúkúrú àti òtítọ́

Ohun tí àṣà Kristẹni sọ ni pé Jésù jẹ́ ènìyàn pípé àti pé ó jẹ́ Ọlọ́run pípé pẹ̀lú — kì í ṣe àròyé ọ̀run kan tí ó sọ̀kalẹ̀ nínú ìfọwọ́nà, ṣùgbọ́n ènìyàn ìtàn tí ó gbé inú àdúgbò kan, jẹ oúnjẹ kan-náà, lo èdè kan-náà, àti tí ó pa lábẹ́ òfin Róòmù. Èrè yìí tóbi gan-an. Ó tóbi débi pé ìbéèrè nípa boya ó jẹ́ òtítọ́ tabi bẹ́ẹ̀kọ́ ṣe pàtàkì.

Ohun tí ìtàn ní láti sọ

Pẹ̀lú gbogbo ohun mìíràn, Jésù jẹ́ ènìyàn ìtàn. Èyí kì í ṣe ẹlẹ́gàn. Àwọn òpìtàn agbáyé (Kristẹni àti tí kì í ṣe Kristẹni) gba pé ènìyàn kan tí orúkọ rẹ̀ ń jẹ́ Jésù gbé ní Palẹ́sítáìnì láàárín bí 4 BC sí 30 AD, tí ó ní àwọn ọmọlẹ́yìn, tí Pìláàtù — gómìnà Róòmù — pa lábẹ́ àgbélébùú, àti pé àwọn ọmọlẹ́yìn rẹ̀ kéde lẹ́yìn náà pé wọ́n rí i láàyè.

Bí o bá yà àwọn ìbéèrè ìsìn sí ẹ̀gbẹ́, èyí ni o ní: ọkùnrin kan gbé, ó kọ́ni, ó kú, àwọn ènìyàn sì gba ohun kan tí wọ́n sọ pé wọ́n rí láìbẹ̀rù ikú láti gbé e síwájú. Ìwákiri sí ẹni tí ó jẹ́ ní pàtó bẹ̀rẹ̀ pẹ̀lú àwọn nǹkan wọ̀nyẹn.

Ohun tí ó sọ nípa ara rẹ̀

Ọ̀nà tí ó tààrà jùlọ láti rí ìbéèrè náà mọ́ ní láti béèrè ohun tí ó sọ nípa ara rẹ̀. Èyí ni ibi tí Jésù ti ya sọ́tọ̀ kúrò ní ọ̀nà gbogbo olùkọ́ ẹ̀sìn mìíràn.

Olùkọ́ ìwà mímọ́ máa ń sọ pé ọ̀nà náà nìyí; Jésù sọ pé òun ni ọ̀nà náà. Wòlíì máa ń sọ pé Ọlọ́run sọ̀rọ̀ sí òun; Jésù sọ̀rọ̀ ní orúkọ Ọlọ́run gẹ́gẹ́ bí ẹnipé òun fúnra rẹ̀ ní àṣẹ. Olùkọ́ máa ń tọ́ka sí Ọlọ́run; Jésù gba ìjọsìn àti dáríjì àwọn ẹ̀ṣẹ̀ — èyí tí àwọn Júù tí ó wà ní àyíká rẹ̀ mọ̀ wí pé Ọlọ́run nìkan ló lè ṣe.

Gẹ́gẹ́ bí ọ̀kan nínú àwọn Ìhìnrere, Jésù béèrè lọ́jọ́ kan lọ́wọ́ àwọn ọmọlẹ́yìn rẹ̀ pé: "Ta ni ènìyàn sọ pé èmi jẹ́?" Wọ́n dáhùn pẹ̀lú àwọn orúkọ wòlíì. Lẹ́yìn náà ó sọ pé: "Ṣùgbọ́n ẹ̀yin, ta ni ẹ sọ pé èmi jẹ́?" Olórí ọmọlẹ́yìn rẹ̀ tí orúkọ rẹ̀ ń jẹ́ Pétérù dáhùn pé òun ni Kristi. Jésù gba ìdáhùn náà — kò sọ pé wọ́n túmọ̀ rẹ̀ sí. Ó sì ti orí ìdáhùn náà tẹ̀síwájú.

Èyí jẹ́ àbùdá tí kò ṣe é dágbé. Jésù tàbí ó jẹ́ ẹni tí ó sọ pé òun jẹ́, tàbí ó jẹ́ ọkùnrin tí ó tan ará rẹ̀ jẹ pẹ̀lú èrò tí ó tóbi jù láti gbà gbọ́, tàbí ó jẹ́ olùpúró pípé tí ó kó òkùnkùn bá ayé. Olùkọ́ ìwà mímọ́ rírọrùn kò sí láti yan.

Ohun tí ó ṣe

Àwọn àwòrán fíìmù máa ń ṣàfihàn Jésù gẹ́gẹ́ bí ènìyàn aláàánú tí ó ń wo aṣọ ní ọ̀nà rírẹwà. Èyí kò tọ́ pé. Ohun tí àwọn Ìhìnrere ṣàpèjúwe jẹ́ ènìyàn tí ó dúró pẹ̀lú àwọn aṣẹ́wó, àwọn agbowó-orí (tí àwọn Júù gbà gẹ́gẹ́ bí olùdàlẹ́bi pẹ̀lú àwọn Róòmù), àwọn akúrúnrùn ọ̀làṣíkíkú, àti àwọn ènìyàn tí àwùjọ kọ̀ — ó sì pe wọ́n ní ọ̀rẹ́. Ó tún dúró pẹ̀lú àwọn agbára ẹ̀sìn ti ọjọ́ rẹ̀ pẹ̀lú ọ̀rọ̀ tó dúró ṣinṣin. Ó ní àánú àti ìbínú; kò dàbí ènìyàn dídín ti àwòrán mímọ́.

Nígbà tí àwọn ọmọlẹ́yìn rẹ̀ béèrè bí Ọlọ́run ṣe rí, ó sọ — bí ọ̀kan nínú àwọn Ìhìnrere ti sọ — pé: "Ẹni tí ó bá ti rí mi, ó ti rí Bàbá." Èyí kì í ṣe èdè rírọrùn. Ó dabi ẹni tí kò mọ̀ ohun tó ń sọ tàbí ó dabi ẹni tí ó sọ òtítọ́. Àwọn olùgbọ́ rẹ̀ — àwọn ọkùnrin Júù tí ó ní oye nípa Ọlọ́run kan ṣoṣo, aláìmoore — gbé apá kan ohun tí wọ́n gbọ́ ní kedere. Ọ̀pọ̀ wọn fẹ́ pa á nítorí ohun tí ó sọ.

Ohun tí ó ṣẹlẹ̀ sí i

Jésù pa lábẹ́ àgbélébùú ní bí ọdún 30 AD. Èyí kì í ṣe àríyànjiyàn. Bí ìtàn rẹ̀ bá parí níbí, kì bá tí mọ̀ ọ́n ní bí ọ̀nà gbogbo olùṣe-ìpilẹ̀ṣẹ̀ ẹ̀sìn mìíràn ti pa ní gbangba ní àárín ìjì kan tí ó kùnà.

Ohun tí ó ṣẹlẹ̀ ni èyí: àwọn ọmọlẹ́yìn rẹ̀ — tí wọ́n ti sá kúrò lójú ìjì ní àkókò ìpaniyàn rẹ̀ — bẹ̀rẹ̀ sí kéde fún àwọn ará Jerúsálẹ́mù pé wọ́n ti rí i láàyè. Wọ́n kò sọ pé èrò rẹ̀ ṣì wà láàyè. Wọ́n sọ pé wọ́n rí i pẹ̀lú ojú wọn, ní ọ̀pọ̀ ìgbà, ní ọ̀pọ̀ ibi, lórí ọ̀pọ̀ ọsẹ̀. Wọ́n fi orúkọ àwọn ẹlẹ́rìí sí ọ̀rọ̀ wọn. Ọ̀pọ̀ wọn pa lẹ́yìn náà nítorí ohun tí wọ́n kéde.

Paulu — olórí Kristẹni àkọ́kọ́ tí ó kọ ìwé ọ̀rọ̀ àkọ́kọ́ rẹ̀ ní bí ogún ọdún lẹ́yìn ìṣẹ̀lẹ̀ náà — gba àkójọ orúkọ àwọn tí ó rí Jésù láàyè jọ. Ó ní pé ọ̀pọ̀ wọn ṣì wà láàyè nígbà tí ó kọ ọ́, tí ènìyàn ń lè béèrè wọn. Ohun tí ó ń sọ jẹ́ àkọsílẹ̀ ìtàn ní gbangba, kì í ṣe ẹ̀kọ́ ìpamọ́.

Ìpèníjà náà

Bí o bá pa ọ̀rọ̀ ìsìn dé apá kan, ó ní àwòrán Jésù tí o lè gbà. Olùkọ́ ìwà mímọ́ ìyàlẹ́nu. Wòlíì ẹ̀sìn pàtàkì. Ènìyàn aláàánú tí ó kú nítorí àwọn ohun tí ó gbà gbọ́. Àwòrán wọ̀nyí kò ní ṣe ẹgàn ẹnikẹ́ni.

Ìṣòro náà ni: àwòrán wọ̀nyẹn kò bá ohun tí ènìyàn náà sọ nípa ara rẹ̀ mu, kò sì bá ohun tí àwọn ọmọlẹ́yìn rẹ̀ kéde lẹ́yìn ikú rẹ̀ mu. Bí Jésù bá jẹ́ olùkọ́ ìwà mímọ́ nìkan, ó sọ àwọn nǹkan tí olùkọ́ ìwà mímọ́ rí kò ní sọ. Bí ó bá jẹ́ wòlíì nìkan, àjíǹde rẹ̀ kò ní lóye.

Ohun tí àṣà Kristẹni sọ ni pé àwòrán pẹ̀lẹ́bẹ́ wọ̀nyẹn kò pé. Pé Jésù sọ ohun tí ó sọ nítorí pé òtítọ́ ni — pé òun jẹ́ Ọlọ́run nínú ara ènìyàn, ó wá láti mú àwọn ènìyàn padà bọ̀ sí ọ̀dọ̀ Ẹlẹ́dàá, ó sì kú láti ṣe iṣẹ́ yẹn, àti pé wọ́n rí i láàyè lẹ́yìn náà gẹ́gẹ́ bí àmì pé ohun tí ó sọ jẹ́ òtítọ́.

Èyí tóbi gan-an. O kò ní láti gbà à ní àìmọ̀-pẹ̀lú-rẹ. Ṣùgbọ́n èyí ni ohun tí àṣà náà sọ. Àìní láti yàn dúró pẹ̀lú rẹ.

Báwo si bayi?

Ọ̀nà tí ó tààrà jùlọ láti dáhùn ìbéèrè "ta ni Jésù pẹ̀lú òtítọ́?" ni láti kà ọ̀kan nínú àwọn Ìhìnrere fún ara rẹ. Máàkù ni èyí tí ó kúrú jùlọ — ó gba bí ìṣẹ́jú àádọ́rùn-ún. Ó kò ní mọ ènìyàn náà láti òdìkejì. Yóò mọ̀ láti àwọn ọ̀rọ̀ tirẹ̀.

Bí o bá fẹ́ bá ẹnìkan sọ̀rọ̀ nípa Jésù láìbẹ̀rù tí o ó padà sí ìkọ̀sí, ìbárasọ̀rọ̀ wa kò gba owó, ó jẹ́ àdánilẹ́sẹ̀, ó sì wà ní èdè rẹ. Ìwọ ló ń bẹ̀rẹ̀ rẹ̀; ìwọ ló ń parí rẹ̀ nígbà tí o bá fẹ́.

Ibi tí èyí ti wá nínú Bíbélì

• Jòhánù 1:14 — èrò pé Ọlọ́run di ènìyàn
• Máàkù 8:27–29 — ìbéèrè Jésù pé "ta ni ènìyàn sọ pé èmi jẹ́?"
• Jòhánù 8:58 — ọ̀rọ̀ ìṣe tí ó tọ́ka sí Ọlọ́run
• Kólósè 1:15–17 — bí àwọn Kristẹni àkọ́kọ́ ṣe pe ipò Jésù
• Mátíù 16:13–17 — Pétérù gbà pé Jésù ni Kristi
• Jòhánù 14:9 — ọ̀rọ̀ Jésù pé òun fihàn bí Ọlọ́run ṣe rí