መጽሐፍ ቅዱስን እንዴት ላንብበው?

ይኼ ቀጥተኛ ጥያቄ ነው፣ ቀጥተኛ መልስ ይገባዋል። መጽሐፍ ቅዱስ ትልቅ ነው። ለመጀመሪያ ጊዜ ለመክፈት ላለ ሰው ግራ ሊገባ የሚቻል ቅርጽ ይይዛል። 66 መጻሕፍት፣ ለ1500 ዓመታት የተጻፉ፣ የተለያዩ የጽሑፍ ቅርጾች — ቅኔ፣ ታሪክ፣ ደብዳቤ፣ ምክር።

ይኼ ገጽ ቀላል የመነሻ ቦታ ይይዝልሃል። የክርስቲያን ትውፊት ለመጀመሪያ ለማንበብ ለሚፈልግ ሰው የተወሰነ ቅርጽ ይኖረዋል። የሃይማኖት ዳራ አያስፈልግህም። የቤተ ክርስቲያን ቤት ውስጥ ያደግክም ቢሆን ራስህ ሳታነበው ለሚቆይ ሁኔታ ይኼ ገጽ የሚረዳ ቅርጽ አለው።

በመጀመሪያ ጥቂት ቃላት

ዳራ ለሌለው አንባቢ:

• መጽሐፍ ቅዱስ — የአይሁድና የክርስቲያን ቅዱሳት መጻሕፍት ስብስብ ነው። ሁለት ክፍሎች አሉት — ብሉይ ኪዳን (ከ1500 ዓ.ዓ. እስከ 400 ዓ.ዓ. ድረስ የተጻፈ፣ የአይሁድ ቅዱሳት መጻሕፍት ራሳቸው፣ ታናኽ ይባላሉ) እና አዲስ ኪዳን (በመጀመሪያው ምዕተ ዓመት ዓ.ም. ስለ ኢየሱስና ስለ ተከታዮቹ የተጻፈ)። የግዕዝ መጽሐፍ ቅዱስ ራሱ በዓለም ውስጥ ካሉት ጥንታዊ ሙሉ መጽሐፍ ቅዱሶች አንዱ ነው፣ ኢትዮጵያውያን ለ1700 ዓመታት ያህል ሲጠብቁት ኖረዋል።
• የናዝሬቱ ኢየሱስ — በመጀመሪያው ምዕተ ዓመት ፍልስጥኤም ውስጥ ይኖር የነበረ የአይሁድ ሃይማኖት መምህር። የክርስቲያን ትውፊት የሚያቀርበው ልዩ ምልከታ ኢየሱስ በሰው አምሳል የተገለጠ እግዚአብሔር ራሱ ነበር የሚል ነው።
• ወንጌላት — የኢየሱስ ሕይወት አጫጭር አራት የሕይወት ታሪኮች — ማቴዎስ፣ ማርቆስ፣ ሉቃስ፣ እና ዮሐንስ — በተከታዮቹ ከሞቱ በኋላ ባሉ አሥርተ ዓመታት ውስጥ ተጽፈዋል፣ አሁንም በአዲስ ኪዳን ውስጥ ይገኛሉ።
• ዘፍጥረት — የመጽሐፍ ቅዱስ የመጀመሪያ መጽሐፍ — ስለ ዓለም መጀመሪያ፣ ስለ መጀመሪያው ሰዎች፣ ስለ ጥንታዊ ቤተሰብ ይነግራል።
• መዝሙራት — በብሉይ ኪዳን ውስጥ ያሉ 150 ጥንታዊ ጸሎቶችና ቅኔዎች ስብስብ።
• ምሳሌ — የጥንታዊ ጥበብ መጽሐፍ — ጥቂት የሕይወት ምክር መልስ ይይዛል።
• ጳውሎስ — የመጀመሪያው ክርስቲያን መሪ፣ የአዲስ ኪዳን አንድ ሦስተኛ ያህሉን የጻፈ።

አጭር እና እውነተኛ መልስ

የክርስቲያን ትውፊት መልስ ይኼ ነው — መጽሐፍ ቅዱስን ከመጀመሪያ እስከ መጨረሻ በቅደም ተከተል ለማንበብ አያስፈልግም። ለመጀመሪያ የሚነበብ ቅርጽ ይኖራል። የክርስቲያን ምልከታ መጽሐፍ ቅዱስ ሁሉ ኢየሱስ ላይ የሚያስከትል ቅርጽ ይዟል የሚል ነው። ስለዚህ ለመጀመሪያ ጊዜ ኢየሱስን ለመተዋወቅ ቦታ የክርስቲያን ምልከታ የተወሰነ ቅርጽ ይዟል።

ቀላል መነሻ ቦታ ይኼ ነው — ከወንጌላት ውስጥ አንዱን አንብብ። ማርቆስ የሚባለው ለማንበብ 90 ደቂቃ ይወስዳል። ዮሐንስ የተባለ የሚነበብ የተወሰነ ግላዊ ስሜት ይኖረዋል። የመጀመሪያ ይኼ ነው።

ጥያቄው ጀርባ ያለ ጥያቄ

ይኼን በፍለጋ መስኮት የሚተይብ ሰው አብዛኛውን ጊዜ የተወሰነ ሁኔታ ላይ ይኖራል። የተወሰነ ቃላት መልስ ለማግኘት ሊፈልግ ይችላል። የቤተ ክርስቲያን ቤት ውስጥ ያደገ ቢሆንም ራሱ መጽሐፉን ሳያነበው ለረዥም ጊዜ ቆይቷል። የተወሰነ ሞት ካጋጠመው፣ ስለ ራስ ሕይወት ቅርጽ መልስ ለማግኘት ሊፈልግ ይችላል።

ይኼ ገጽ ቀጥተኛ ቅርጽ ይይዛል። የሚነበብ ቅርጽ የተወሰነ መጽሐፍ ቅዱስ ቅርጽ ይኖራል። የክርስቲያን ምልከታ ለመጀመሪያ ለማንበብ የተወሰነ ቅርጽ ይይዛል።

ለመጀመሪያ የሚነበብ ቅርጽ

የክርስቲያን ምልከታ ለመጀመር የሚያቀርበው ቅርጽ ይኸውና።

ቅድሚያ ስፍራ — አንዱን ወንጌል ሙሉ ለማንበብ። ቀላሉ ቦታ ነው። ማርቆስ የተባለ የመጀመሪያው ምዕተ ዓመት ጽሑፍ ለማንበብ 90 ደቂቃ ይወስዳል። ስለ ኢየሱስ ለማንበብ ቅርብ ቅርጽ ይይዛል። የክርስቲያን ምልከታ መጽሐፍ ቅዱስ ሁሉ ኢየሱስ ላይ ይያያዛል የሚል ነው። ስለዚህ የመጀመሪያው ቦታ ኢየሱስ ራሱ ለመተዋወቅ ነው።

ሌላ ቅርጽ ለመተዋወቅ ቦታ ነው — ዮሐንስ የተባለው ወንጌል ግላዊ ስሜት ይኖረዋል። ኢየሱስ ስለ ራሱ የሰጠው ቃላት ብዙ ይይዛል። የተወሰነ ቀጥተኛ ምልከታ ለማግኘት ቦታ ይይዛል።

ቀጣይ ቦታ — መዝሙራት። ጳውሎስ ራሱ ይኼን ምክር ይዞ ይኖር ነበር። መዝሙራት የተባሉ 150 ጥንታዊ ጸሎቶች ለራስ ቦታ ላይ የሚል ቅርጽ ይይዛሉ። ለስቃይ ሰዎች የተወሰነ ቦታ ይይዛሉ። ለደስታ ቦታ ይይዛሉ። ለራስ የተወሰነ ቦታ ላይ ምን እንዳለ ለማግኘት ቦታ ይይዛሉ።

ለስቃይ ቦታ ቅርብ መዝሙራት — መዝሙር 13፣ መዝሙር 22፣ መዝሙር 88። ለድጋፍ ቦታ ቅርብ መዝሙራት — መዝሙር 23፣ መዝሙር 27፣ መዝሙር 91።

ቀጣይ ቦታ — ምሳሌ። የጥንታዊ ጥበብ ቅርጽ ይይዛል። የተወሰነ የሕይወት ምክር መልስ ይይዛል። የሰው ቅርጽ ሐሳብ — ስለ ራስ ስሜት፣ ስለ ቅንነት፣ ስለ ጭቆና ለማስቀመጥ የተወሰነ ቅርጽ ይይዛል። ለቀን አንድ ምዕራፍ ለማንበብ የተወሰነ ቅርጽ ይይዛል — 31 ምዕራፎች ይይዛል፣ ለወር አንድ ምዕራፍ ቅርጽ ይይዛል።

ለመጀመር አስፈላጊ ያልሆነ ቦታ

የክርስቲያን ምልከታ ለመጀመር ቦታ ለመስጠት የተወሰነ ምልክት ይኖራል። ይኼ ለማንበብ የተወሰነ ቅርጽ የለበትም የሚል ቦታ አይደለም። ይልቁንስ ለመጀመር ቅርጹ ላልቀላል ቦታ የተወሰነ ምልክት ነው።

ዘዳግም፣ ኦሪት ዘሌዋውያን፣ ዘኍልቍ — እነዚህ የብሉይ ኪዳን መጻሕፍት ለመጀመር ብዙ ሕግጋት ቅርጽ ይይዛሉ። ለራስ ቦታ ላይ የተወሰነ ቅርጽ ቢኖራቸውም ለመጀመር ቅርብ አይደሉም።

ራእይ — የመጨረሻ የመጽሐፍ ቅዱስ መጽሐፍ ብዙ ምልክት ቅርጽ ይይዛል። ለመጀመር የተወሰነ ቅርጽ የለበትም።

ለመጀመር የተወሰነ ቅርጽ ይኼ ነው — ወንጌላት፣ መዝሙራት፣ ምሳሌ።

የክርስቲያን ምልከታ ስለ ራሱ መጽሐፍ ቅዱስ

ጳውሎስ ለቅርብ ተከታዩ ለቲሞቴዎስ የጻፈው ቃላት ይኼን ቅርጽ ይዟል —

ቅዱስ ጽሑፍ ሁሉ በእግዚአብሔር መንፈስ የተተነፈሰ ነው፣ ለማስተማር፣ ለመግሰጽ፣ ለማቅናት፣ በጽድቅ ለመግሠጽ ጥቅም አለው።

የክርስቲያን ምልከታ ስለ መጽሐፍ ቅዱስ የተወሰነ ቅርጽ ይይዛል። ይኼ መጽሐፍ ለራስ የተወሰነ ቅርጽ መልስ ይይዛል የሚል ነው። ስለዚህ ለማንበብ ግልጽ ቦታ ላይ ቦታ ለማስቀመጥ የተወሰነ ቅርጽ ይይዛል።

በወንጌላት ውስጥ ካለ የተወሰነ ቦታ ኢየሱስ ራሱ ስለ ብሉይ ኪዳን ራሱ ስለ ኢየሱስ የሚያስከትል ቅርጽ ነው ይላል —

መጻሕፍት ስለ እኔ ይመሰክራሉ።

የክርስቲያን ምልከታ ሁሉ መጽሐፍ ቅዱስ ኢየሱስ ላይ ያያያዛል። ስለዚህ ለመጀመር ቦታ ኢየሱስ ራሱ ለመተዋወቅ ቦታ ላይ ይኾናል። የክርስቲያን ምልከታ ይኼን ቅርጽ ይይዛል።

የሚነበብ ቅርጽ — ለማንበብ ቦታ ላይ የተወሰነ ምልክት

ለማንበብ የተወሰነ ቅርጽ ምልክት ይኸውና።

ጊዜ ቦታ ይዞ ለማንበብ። ለማንበብ የተወሰነ ቦታ የተወሰነ ጊዜ ቅርጽ ይኖራል። የተወሰነ ሰው 5 ደቂቃ በቀን ይይዛል። የተወሰነ ሰው 20 ደቂቃ ይይዛል። ብዙ ጊዜ ለመጀመር አስፈላጊ አይደለም። የተወሰነ ቅርብ ጊዜ ቅርጽ ብቻ ይበቃል።

በቅደም ተከተል ለማንበብ። ምዕራፍ ለምዕራፍ ለማንበብ ቦታ ይይዛል። ለራስ የተወሰነ ቅርጽ ይሄድ ቦታ ለመዝለል አስፈላጊ አይደለም። ቅርጹ ይኼ ነው — የተወሰነ መጽሐፍ ምረጥ፣ ከመጀመሪያ እስከ መጨረሻ አንብበው።

ጥያቄ ይዞ ለማንበብ። ለማንበብ የተወሰነ ጥያቄ ቅርጽ ቦታ ይይዛል። "ኢየሱስ ምን ዓይነት ሰው ነበር?" የሚል ጥያቄ ይዞ ወንጌላት ለማንበብ ቅርጽ ይይዛል። "ለራስ ቦታ ላይ የተወሰነ ጭቆና ለማስቀመጥ ቅርጽ ይኖራል?" የሚል ጥያቄ ይዞ መዝሙራት ለማንበብ ቅርጽ ይይዛል። ጥያቄ ይዞ ለማንበብ ቅርጽ ይይዛል።

ሁሉም ነገር ለመረዳት አስፈላጊ አይደለም። መጽሐፍ ቅዱስ ሁሉ ለመረዳት ቀላል ቅርጽ አይይዝም። የተወሰነ ቅርጽ ለመቀበል አስቸጋሪ ይኾናል። የክርስቲያን ምልከታ — ለመጀመር ሁሉ ለመረዳት አስፈላጊ አይደለም። የተወሰነ ቦታ ላይ የቀረ ቦታ ቅርጽ ይኖራል። ለመጀመር ቀላሉ ቦታ የሚታየውን ቅርጽ ለመቀበል ቅርጽ ይይዛል።

ስለ ዐውድ ጥንቃቄ

መጽሐፍ ቅዱስ ለ1500 ዓመታት ይጻፍ ቆይቷል። የጥንታዊ ዓለም ቅርጽ ይዞ ነው። ስለዚህ የተወሰነ ቅርጽ ቃላት ለመረዳት የተወሰነ ቅርጽ ዐውድ ቦታ ይይዛል። የክርስቲያን ምልከታ — ይኼን ለማስታወቅ የተወሰነ ጥንቃቄ የተሞላበት ቅርጽ ይይዛል። ለማንበብ ቦታ ላይ የተወሰነ ቅርጽ ለመቀበል ቀጥተኛ ቦታ ይይዛል። ለራስ ቅርጽ ላይ ግን የተወሰነ ዐውድ ጥንቃቄ ቅርጽ ይይዛል።

ለራስ የተወሰነ ቅርጽ ጥያቄ ቦታ ይዞ ለማቅረብ ቦታ ይይዛል — የተወሰነ የክርስቲያን መሪ ጋር ለመነጋገር ቦታ ይይዛል፣ ወይም በቤተ ክርስቲያን ቤት ውስጥ ለመነጋገር ቦታ ይይዛል። ለመጀመር ቦታ ብቻ መነበብ ይኼን ቅርጽ ቦታ ይይዛል።

የክርስቲያን ምልከታ ስለ ማንበብ ቅርጽ

ያዕቆብ የተባለ የክርስቲያን ጽሑፍ ጸሐፊ የተወሰነ ቅርጽ ምልክት ይዞ ጻፈ —

ቃሉን አድራጊዎች ሁኑ፣ የምትሰሙ ብቻ ሳትሆኑ።

ይኼ የክርስቲያን ምልከታ ቅርጽ ምልክት ነው። ለማንበብ የተወሰነ ቅርጽ ብቻ አይይዝም። ለማንበብ ቦታ ላይ ለመቀበል ቦታ ይይዛል። የክርስቲያን ምልከታ ለማንበብ ብቻ ቦታ ይዞ የተወሰነ ቅርጽ ቦታ የለውም። ለመቀበል ቦታ ይይዛል።

ለራስ ይኼ ምን ሊል ይችላል? ለማንበብ የተወሰነ ቅርጽ ቦታ ቦታ ላይ ለራስ ቦታ ቅርጽ ለመለወጥ ቅርጽ ይይዛል። ራሱ ኢየሱስ የክርስቲያን ምስክርነት እንደሚል የተወሰነ ቅርጽ ቃላት ይዞ ይኖራል — "እንደ መልካም ዘር በመልካም መሬት የወደቀው ቃል ግን ቅን በሆነ ልብ የሚሰሙና የሚይዙ ሰዎች ናቸው።"

ስለ ኢትዮጵያ ቅርስ

በኢትዮጵያ ቤተ ክርስቲያን ቅርስ ውስጥ ለ1700 ዓመታት የግዕዝ መጽሐፍ ቅዱስ ይዘወታል። ይኼ መጽሐፍ ቅዱስ ለ54 መጻሕፍት ቅርጽ ይይዛል — ይኼ ቅርጽ በዓለም ላይ ካሉት ጥንታዊ ሙሉ መጽሐፍ ቅዱሶች ቅርጽ አንዱ ነው። የክርስቲያን ቅርስ ለማንበብ ቦታ ለማስቀመጥ የተወሰነ ቅርጽ ይዞ ቆይቷል — ነህምያ የተባለ የብሉይ ኪዳን መጽሐፍ ይዞ ስለ ጥንታዊ የሕዝብ ቡድን ቅርጽ ምስክርነት ይዟል። የተወሰነ ቅርጽ ቅርብ ነው — "ቃሉን ግልጥ አድርገው አንብበው፣ ትርጉሙንም ሰጡ፣ ስለዚህም ሰዎች የተነበበውን ቅርጽ ተረዱ።"

ይኼ ገጽ የቆየውን ቅርጽ ለመቀየር አይጠራም። ይልቁንስ ለመጀመሪያ ለሚነበብ ሰው ለመጀመሪያ ቦታ ላይ የተወሰነ ቅርጽ ለማስቀመጥ ብቻ ነው።

የሚተውህ ቦታ

መጽሐፍ ቅዱስን ለማንበብ የተወሰነ ቅርጽ ይኼ ነው። ለመጀመር ቦታ ቀጥተኛ ነው — አንዱን ወንጌል አንብብ። ማርቆስ ለማንበብ 90 ደቂቃ ይወስዳል። ዮሐንስ የተወሰነ ግላዊ ስሜት ይይዛል። ለመቀጠል ቦታ — መዝሙራት፣ ምሳሌ።

ለማንበብ ቦታ ላይ ሁሉ ለመረዳት አስፈላጊ አይደለም። የተወሰነ ቅርጽ ለመቀበል አስቸጋሪ ይኾናል። የክርስቲያን ምልከታ ለመጀመር ቀላሉ ቦታ የተወሰነ ቅርጽ ይይዛል። የክርስቲያን ምልከታ የተወሰነ ቅርጽ መልስ ይይዛል — ኢየሱስ ራሱ ለመተዋወቅ ቦታ ላይ ይኾናል የሚል።

አሁንስ?

ለማንበብ ቦታ ላይ የተወሰነ ጥያቄ ቢኖርህ — የመጀመር ቦታ ቢኖርህ፣ ወይም ለመቀጠል ቦታ ቢኖርህ — ስለዚህ ልትነጋገር ትችላለህ። የእኛ ቻት ነጻ ነው፣ ሚስጥራዊ ነው፣ በቋንቋህም ነው። አንተ ትጀምራለህ፤ በፈለግክም ጊዜ ትጨርሰዋለህ።

ይህ ከመጽሐፍ ቅዱስ የመጣው ከየት ነው

• 2 ጢሞቴዎስ 3፥16 — "ቅዱስ ጽሑፍ ሁሉ በእግዚአብሔር መንፈስ የተተነፈሰ ነው"
• መዝሙር 119፥105 — "ቃልህ ለእግሬ መብራት ለመንገዴ ብርሃን ነው"
• ዮሐንስ 5፥39 — "መጻሕፍት ስለ እኔ ይመሰክራሉ"
• ሉቃስ 24፥27 — ኢየሱስ ብሉይ ኪዳን ስለ ራሱ የሚያስከትል ቅርጽ የሚል
• ዕብራውያን 4፥12 — "የእግዚአብሔር ቃል ሕያውና ሠራዊት"
• ያዕቆብ 1፥22 — "ቃሉን አድራጊዎች ሁኑ፣ የምትሰሙ ብቻ ሳትሆኑ"
• ነህምያ 8፥8 — "ቃሉን ግልጥ አድርገው አንብበው፣ ትርጉሙንም ሰጡ"